Tarla Bitkileri Yüksek Lisans Sınavı Soruları

• Serin iklim ve sıcak iklim tahıllarının (buğday, arpa, mısır, çeltik) büyüme ve gelişme dönemlerini fenolojik skalalar üzerinden karşılaştırarak açıklayınız. Bu dönemlerdeki abiyotik stres faktörlerinin (kuraklık, yüksek sıcaklık, don) verim ve kalite üzerindeki etkilerini tartışınız.
  
• Tarla tarımında uygulanan toprak işleme yöntemlerini (geleneksel, azaltılmış, koruyucu ve doğrudan ekim) karşılaştırarak açıklayınız. Bu yöntemlerin toprağın fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikleri ile karbon tutulumu üzerindeki uzun vadeli etkilerini değerlendiriniz.
  
• Yemeklik tane baklagillerde (nohut, mercimek, fasulye, bakla) görülen verim sınırlayıcı başlıca abiyotik ve biyotik stres faktörlerini açıklayınız. Bu türlerdeki ıslah hedeflerini ve bu hedeflere ulaşmak için kullanılan klasik ve modern ıslah stratejilerini karşılaştırınız.
  
• Endüstri bitkilerinde (pamuk, ayçiçeği, soya, kolza, şeker pancarı) lif, yağ ve şeker sentezinin fizyolojik ve biyokimyasal mekanizmalarını açıklayınız. Bu ürünlerin kalite parametrelerini etkileyen genetik ve çevresel faktörleri tartışınız.
  
• Tahıllarda tane dolum döneminde gerçekleşen fizyolojik süreçleri (fotosentez, asimilat taşınması, nişasta ve protein birikimi) açıklayınız. Kaynak-havuz ilişkisi bağlamında tane verimi ve kalitesini sınırlayan faktörleri güncel araştırmalar ışığında tartışınız.
  
• Buğdayda kalite kavramını ekmeklik, makarnalık ve bisküvilik buğdaylar için ayrı ayrı tanımlayarak, kaliteyi belirleyen genetik ve çevresel faktörleri (özellikle azot ve kükürt beslenmesi) açıklayınız. Gluten proteinlerinin (glutenin ve gliadin) bu kalite özellikleri üzerindeki rolünü moleküler düzeyde değerlendiriniz.
  
• Mısır ve çeltik gibi sıcak iklim tahıllarının iklim değişikliğine (artan CO2, yüksek sıcaklık, düzensiz yağış) karşı gösterdiği fizyolojik tepkileri karşılaştırarak açıklayınız. Bu türlerde abiyotik strese toleransı artırmaya yönelik agronomik stratejileri tartışınız.
  
• Tarla bitkileri yetiştiriciliğinde bitki büyüme düzenleyicilerinin (gibberellinler, sitokininler, etilen inhibitörleri) kullanım amaçlarını ve fizyolojik etki mekanizmalarını açıklayınız. Yatmayı önleme, çiçeklenme kontrolü ve verim artışı amacıyla yapılan uygulamaları örneklerle değerlendiriniz.
  
• Tarla bitkilerinde ekim nöbeti (münavebe) sistemlerinin planlanmasında dikkat edilmesi gereken ekolojik ve ekonomik prensipleri açıklayınız. Farklı ekim nöbeti sistemlerinin toprak sağlığı, hastalık ve zararlı baskısı ve sistem verimliliği üzerindeki etkilerini karşılaştırmalı olarak tartışınız.
  
• Yemeklik dane baklagiller ile tahıllar arasında gerçekleşen serin iklim tahıllarıyla karışık ekim veya ekim nöbeti sistemlerindeki tamamlayıcı etkileşimleri (azot fiksasyonu, su ve besin kullanım etkinliği) açıklayınız. Bu sistemlerin sürdürülebilir tarım açısından avantajlarını yorumlayınız.
  
• Tohumluk üretim teknolojisinin temel prensiplerini ve aşamalarını (ıslahçı, elit, orijinal, sertifikalı tohumluk) açıklayınız. Tohumluk fizyolojisi kapsamında tohum gücü (vigor), çimlenme ve dormansi kavramlarını etkileyen faktörlerle birlikte tartışınız.
  
• Tarla tarımında hassas tarım teknolojilerinin (değişken oranlı uygulama, uzaktan algılama, sensör teknolojileri, yapay zeka destekli karar sistemleri) kullanım alanlarını ve potansiyel faydalarını açıklayınız. Bu teknolojilerin girdi optimizasyonu ve çevresel sürdürülebilirlik üzerindeki etkilerini bir örnekle değerlendiriniz.