Konuyu Oyla:
  • Derecelendirme: 0/5 - 0 oy
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Organik Domates Yetiştiriciliği
#2
Domates Yetiştirciliği


Domates bitkisi Peru'dan diğer ülkelere yayıldığı, Türkiye'ye Adana'dan girdiği bilinmektedir. Domates biyolojik olarak kendine döllenen bir sebzedir. Fakat % 1-5 nispetinde yabancı döllenmenin olduğu görülmektedir. Başlangıçta renk yeşildir. Bu dönemde zehirli alkaloit olan solanin içerir. Yeşil meyveden 2-5 tane yenmesiyle bazı duyarlı kişilerde zehirlenme görülür. 0.02 g solanin baş ağrısı ve kalp çarpması yapar. Domates olgunlaştıkça solanin kaybolur. 100 g taze domatesin % 94.1'i sudur. Yenildiği zaman 23 kalori verir. Ayrıca 1 g protein, 7 mg kalsiyum, 1000 I.U. A vitamini, 22 mg askorbik asit, 0.09 mg thiamin, 0.03 mg riboflavin ve 0.8 mg niacin içerir. Fosfor, Ca, K, Fe bakımından zengindir. Domates de oksalik asit miktarı yüksektir. Bu nedenle böbrek taşı olanların yememesi tavsiye edilmektedir.
Ekonomik Önemi
Domates üretimi açısından Karadeniz bölgesi önemli bir yere sahiptir. Ağırlıklı olarak en fazla üretim Samsun (236.821 ton) ve Tokat'ta (230.276 ton) yapılmaktadır. Domates taze tüketimi yanında salçalık ve turşuluk olarak ta değerlendirilen bir bitkidir. Bölgede açıkta yetiştiricilikte yer domatesi yaygın olmakla birlikte son yıllarda başta Tokat olmak üzere Samsun ve Amasya'da yoğun olarak sırık domates yetiştiriciliği yapılmaktadır.
İklim İstekleri
Domates ılık ve sıcak iklim sebzesidir. 2-3 0C' deki soğuktan etkilenir. Domatesin gelişmesi 16-190C'lerde olmaktadır. 130C'nin düştüğünde olgunlaşma gecikmekte, mahsul miktarının azaldığı görülmektedir. Döllenme olayı en iyi 15-250C'de olmakta 150C'nin altında ve 350C'nin üzerinde meyve bağlama azalmaktadır. En iyi sonuç; hava ısısının 18-21 0C', toprak ısısının 21 0C' de verdiği tespit edilmiştir. Yüksek nemde hastalık, yüksek sıcaklıkta çiçek dökümü olmaktadır.
Toprak İstekleri
Domates toprak bakımından seçici değildir. En iyi sonuç; toprağın derin, geçirgen, su tutma kabiliyeti yüksek, humus ve besin maddelerince zengin tınlı toprakları tercih eder. Erken mahsul almada kumlu- tınlı topraklar tercih edilmelidir. Sanayi domatesi yetiştiriciliğinde bol mahsul önemli olduğundan tınlı, killi-tınlı veya milli-tınlı topraklarda iyi netice verir. Toprak PH' sı 5.0 'dan aşağı düşmesi istenmez. Bu durumda mutlaka kireçleme yapmak gerekir. En iyi sonuç; PH 6.5' da alınmaktadır
Ekim ve Dikim
Açıkta domates yetiştiriciliğinde Mart sonu ve Nisan ayı başlarında tohum ekimi yapılır. Örtüaltı yetiştiricilik için 01 Mart uygundur. Örtüaltı çift mahsul yetiştiriciliği, sonbahar devresinde en uygun tohum ekim zamanı 15 Temmuz ile Ağustos ayının ilk haftasıdır. Fideler yastıklarda yetiştirilebildiği gibi viyollerde torf içinde yetiştirmek de mümkündür. Fideler 3-4 gerçek yapraklı olduğunda tarlaya dikilirler. Mayısın ilk haftasından itibaren tarlaya şaşırtmak mümkündür. Bölgemiz için yer domates yetiştiricilikte en uygun dikim mesafesi; sıra arası 80- 100 cm, sıra üzeri 30-40 cm olmalıdır. Sırık domates yetiştiriciliğinde çift sıra dikim sistemi uygulanmalı ve en uygun dikim mesafesi; sıra arası 50 cm, sıra üzeri 40-50 cm, geniş ara 90- 120 cm olmalıdır.
Gübreleme
Öncelikle toprak analizinin yapılması gerekir. Ahır gübresi bir yıl bekletilmek şartıyla 2 veya 3 yılda bir tarlaya 3-5 ton/da verilmelidir. Kimyasal gübre olarak 30 kg/da süperfosfat, 30 kg/da kalsiyum nitrat ve 15-20 kg/da amonyum sülfat verilmelidir. En iyi azotlu gübreleme zamanı fidelerin şaşırtılmasından önce toplam azotlu gübrenin 1/3'ü, birinci çapadan sonra 1/3'ü ve geriye kalanı da ilk hasattan hemen önce veya hemen sonra verilmelidir.
Çapalama
Dikimden 2 hafta sonra birinci çapa, birinci çapadan 2-3 hafta sonra ikinci çapa yapılmalıdır. Bu devrede bitkiler 30-35 cm kadar boy aldıklarından sırık domates çeşitlerinde ikinci çapa ile birlikte herek verilir.
Sulama
Hava şartları çok sıcak değilse ilk meyve görülünceye kadar fazla sulamadan kaçınılmalıdır. İlk meyveden itibaren sulama önem kazanmaktadır. Çünkü meyvenin irileşmesi ve yeni meyvelerin oluşması için mutlak suretle sulama yapılmalıdır. Bu durum her hasattan sonra olma şeklinde olmalıdır.
Yatırma
Yer domatesi yetiştiriciliğinde yerde büyüyen bitkinin kollarının su yoluna meyil etmesini önlemek için boğaz doldurma yaparak engellenmelidir.
Herek verme
Sırık domates yetiştiriciliğinde kullanılacak ağaç türü genellikle meşe, kestane, akasya ve karaağaç olmalıdır. Hereğin toprak üstü uzunluğu 200 cm, toprak altındaki uzunluk mesafesi 50 cm olmalıdır. Çürümeyi engellemek amacıyla toprak altı kısmı ya katran boya sürülmeli yada 2 mm kalınlığında bir kömür tabakası olacak şekilde yakılmalıdır.
Budama
Sırık domates yetiştiriciliğinde koltuk alma ve uç alma şeklinde olmaktadır. Yerden itibaren 30 cm gövde tamamen budama yapılmalı, yaklaşık 2 m mesafeden son salkımdan itibaren iki yaprak bırakarak uç alma ( sonbaharın ilk donlarından bir ay evvel ) yapılmalıdır.
Hastalık ve Zararlılar ile Mücadele
Fungal hastalıklar için 7-8 gün ara ile organik fungusitlerle koruyucu mücadele; zararlılar için ise, zararlı görüldüğünde uygulanmak üzere tavsiye edilen ilaçlarla ilaçlama yapılmalıdır. Bakteriyel benek veya bakteriyel leke gibi bölgemizde zaman zaman etkili olan hastalıklara karşı koruyucu olarak bakır + mancozep etkili ilaçlar kullanılmalıdır.
Hasat
Bölgemizde hasat Temmuz ortalarında başlamaktadır. Fide şaşırtılmasından itibaren 50-60 gün sonraki dönem domates bitkisi için kritik gelişme dönemidir. Bu dönemdeki bir aksaklık ürün miktarını ve kalitesini önemli derecede etkiler. Yuvarlak ve düzgün şekilli, uygun büyüklük (kg' da 6-8 meyve) te olmalı, dilimsizlik, renk, çekirdek evlerinin az ve küçük olması, az çekirdeklilik, çekirdek evlerindeki kaygan sıvının yeşil renkte olmaması, meyve kabuğunun yola dayanmaya elverişli kalınlık ve elastikiyette olmalı, meyvelerin çatlamaması, dolgun ve bol etlilik, olgun domates de sap çukurunun etrafında yeşil rengin olmaması gerekir.
Bul
Cevapla


Bu Konudaki Yorumlar
Organik Domates Yetiştiriciliği - Yazar: Mr.Muhendis - 11-25-2009, 07:43 PM
Organik Domates Yetiştiriciliği - Yazar: Livadi - 03-22-2010, 09:24 AM
Organik Domates Yetiştiriciliği - Yazar: Konyalı - 12-03-2010, 06:10 PM
Organik Domates Yetiştiriciliği - Yazar: Mr.Muhendis - 12-03-2010, 06:15 PM

Hızlı Menü:


Konuyu Okuyanlar: 2 Ziyaretçi